Άνθρωπος με άνοια: Ποια είναι η φροντίδα που πρέπει να του παρέχουμε;

Η άνοια είναι µια ασθένεια µε µεγάλες επιπτώσεις στην οικογενειακή ζωή. Ο ∆ρ. Κωστής Προύσκας (PhD), ψυχολόγος – ∆ρ Γεροντολογίας, Πρόεδρος και ∆ιευθύνων Σύµβουλος της Άκτιος Α.Ε. και Ειδικός Γραµµατέας Ελληνικής Γεροντολογικής και Γηριατρικής Εταιρείας, έχει πολύ σηµαντικά πράγµατα να πει!


6prouskas2


∆ρ. Προύσκα, ας ξεκινήσουµε από ένα καίριο ερώτηµα. Φροντίδα στο σπίτι ή σε εξειδικευµένη µονάδα φροντίδας για τον ασθενή µε άνοια; Είναι εύκολη µια τέτοια απόφαση; 

H απόφαση να αναλάβει κάποιος άλλος τη φροντίδα ενός δικού µας ανθρώπου δεν είναι πάντα εύκολη. Αντιθέτως, θα έλεγα ότι είναι δύσκολη, πόσω µάλλον στην Ελλάδα που οι οικογενειακοί δεσµοί είναι ισχυροί και η αίσθηση της υποχρέωσης απέναντι στους γονείς µάς δηµιουργεί ενοχές ακόµα και όταν δεν υπάρχει άλλη λύση. Χρειάζεται σε κάθε περίπτωση πάντως µια ολοκληρωµένη εκτίµηση των αναγκών των δικών µας ανθρώπων και να µπουν αυτές σε άµεση προτεραιότητα. 


Πότε παίρνει κάποιος την απόφαση να αναθέσει τη φροντίδα ενός αγαπηµένου προσώπου σε µια Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωµένων; 

Εξαρτάται από την περίπτωση. Ορισµένοι επιλέγουν να αναθέσουν τη φροντίδα του ηλικιωµένου σε µια Μονάδα Φροντίδας από τα αρχικά στάδια της νόσου. Σίγουρα σε αυτή την περίπτωση µιλάµε για µια ολοκληρωµένη και πολυεπίπεδη παρέµβαση µε συνδυασµό φαρµακευτικών και µη φαρµακευτικών παρεµβάσεων. Συνήθως, όµως, κάποιος παίρνει την απόφαση να απευθυνθεί σε µονάδα όταν πια η κατάσταση έχει δυσκολέψει αρκετά. Σε αυτές τις περιπτώσεις παρατηρούνται διαταραχές στη σίτιση, στον ύπνο, στη συµπεριφορά (επιθετικότητα, διέγερση) ή έντονη άρνηση στη λήψη της φαρµακευτικής αγωγής. Πρόκειται για περιπτώσεις που η αντιµετώπιση στο σπίτι είναι πρακτικά αδύνατη και στο πρόβληµα αυτό εγκλωβίζονται διαρκώς οι εξουθενωµένοι πλέον συγγενείς. Η λύση µιας εξειδικευµένης µονάδας δεν αποτελεί απαραίτητα µια µόνιµη κατάσταση. Μπορεί κάποιος να απευθυνθεί για να δώσει λύση και σε ορισµένα επιµέρους ζητήµατα όπως η ρύθµιση της φαρµακευτικής αγωγής, η βελτίωση του ύπνου, η επαρκής σίτισή του ή η επούλωση κατακλίσεων, θέµατα που χρήζουν έγκαιρης και σωστής παρέµβασης. 


Ποιες είναι κατά τη γνώµη σας οι προϋποθέσεις για να υπάρχει ασφαλής και ποιοτική φροντίδα στο σπίτι; 

Η φροντίδα στο σπίτι είναι δυνατή κυρίως στα αρχικά στάδια της νόσου. Για τη φροντίδα στο σπίτι απαιτείται κάποιος αµειβόµενος και εκπαιδευµένος φροντιστής µε πλήρες ωράριο και ένας αντικαταστάτης, σε περίπτωση που απουσιάσει. Είναι σηµαντικό να παρέχεται ένα περιβάλλον που εκτός από τις άµεσες νοσηλευτικές ανάγκες να καλύπτει τις ανάγκες για απασχόληση, κοινωνικοποίηση και δραστηριότητες νοητικής ενδυνάµωσης, ώστε να µπορούµε να µιλάµε και για ποιοτική ζωή. Σαφέστατα, ένα δίκτυο ιατρών και ειδικοτήτων, όπως ψυχολόγοι και φυσικοθεραπευτές, θα πρέπει να είναι διαθέσιµο ώστε να υπάρχει επαρκής κλινική παρακολούθηση και παρέµβαση. Βέβαια, όσο η νόσος εξελίσσεται χρειάζεται όλο και πιο εντατική και εξειδικευµένη φροντίδα, η εφαρµογή της οποίας στο σπίτι συναντά πολλές δυσκολίες.


Γιατί να αναθέσει κάποιος τη φροντίδα του συγγενή του µε άνοια σε µια εξειδικευµένη Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωµένων; 

Η διαµονή σε Μονάδα είναι η µόνη εναλλακτική της φροντίδας στο σπίτι. Πολλά από τα προβλήµατα που παρουσιάζονται στην κατ’ οίκον παροχή φροντίδας αντιµετωπίζονται µε επιτυχία στις εξειδικευµένες µονάδες. Οι επαγγελµατίες υγείας εργάζονται σε εναλλασσόµενες βάρδιες, καθιστώντας τον κίνδυνο σωµατικής εξάντλησης λιγότερο πιθανό. Οι φροντιστές είναι εκπαιδευµένοι να παρέχουν ατοµική περιποίηση και υγιεινή και να αναλαµβάνουν τη σίτιση του ασθενή. Οι ιατροί και οι νοσηλευτές που βρίσκονται καθηµερινά στη µονάδα µπορούν και αναγνωρίζουν άµεσα τις ιατρικές και νοσηλευτικές ανάγκες όπως αυτές προκύπτουν. Εξειδικευµένοι φυσιοθεραπευτές παρέχουν εξατοµικευµένα προγράµµατα που βοηθούν στη διατήρηση της κινητικότητας και της µυϊκής δύναµης.  Επιπλέον, τα προγράµµατα δραστηριοτήτων που παρέχονται είτε σε ατοµικό είτε σε οµαδικό πλαίσιο βοηθούν να κρατούνται οι ασθενείς δραστήριοι και σε εγρήγορση. Είναι πλέον καθολικά αποδεκτό ότι οι ψυχοκοινωνικές παρεµβάσεις καθυστερούν την εξέλιξη της άνοιας και βοηθούν στην επιτυχή διαχείριση των προβληµάτων που προκύπτουν από τις αλλαγές στην προσωπικότητα και τις διαταραχές στη συµπεριφορά. Ένα δυναµικό µοντέλο φροντίδας ηλικιωµένων µε άνοια, όπως αυτό που εφαρµόζεται στις Μονάδες του Άκτιου (www.aktios.gr), φαίνεται να έχει ιδιαίτερα επιτυχή αποτελέσµατα.


shutterstock_495578068


IN CATEFORY: FACES , HEALTH