Επιχείρηση Χριστούγεννα: Μια παγκόσμια γιορτή ή Βιομηχανία τρισεκατομμυρίων;

Εκατοµµύρια επενδύονται και ξοδεύονται κάθε χρόνο εις το όνοµα των Χριστουγέννων… Κάθε µικρή ή µεγάλη επιχείρηση, από τις επαρχίες µέχρι τις µητροπόλεις, στολίζονται και αναµένουν το καταναλωτικό κοινό. Τα Χριστούγεννα δεν είναι απλά µία γιορτή για πολλούς, αλλά και µία βιοµηχανία που αποφέρει τεράστια κέρδη σε όλους τους τοµείς, από τη µόδα µέχρι την εστίαση και τη διακόσµηση.


Από την Κατερίνα Κωνσταντοπούλου


Για κάποιους τα Χριστούγεννα σηµαίνουν συγκεντρώσεις σε φιλικά ή οικογενειακά σπίτια, parties, έξοδοι, ανταλλαγή δώρων, µουσική, χορός. Κάποιοι άλλοι τα έχουν συνδυάσει µε τη διακόσµηση του σπιτιού, µε την προετοιµασία του δείπνου και της γαλοπούλας, µε το να ψάξουν τα βρουν τα κατάλληλα δώρα για κάθε περίσταση. Φυσικά, για όλους σχεδόν, τα Χριστούγεννα είναι η εποχή που υπερισχύουν τα συναισθήµατα της χαράς, της αισιοδοξίας, της αγάπης, αλλά και της προσφοράς στο συνάνθρωπο. 


Ποιος όµως, δεν έχει συνδέσει τα Χριστούγεννα µε αγορές, είτε για τον εαυτό του, είτε για τ’ αγαπηµένα του πρόσωπα ή µε το να ξοδεύουµε περισσότερα χρήµατα για να είµαστε λαµπεροί και όµορφοι την περίοδο των εορτών, για να στολίσουµε το σπίτι µας ή για να πάµε το ταξίδι που ονειρευόµασταν όλο το χρόνο; Η περίοδος των Χριστουγέννων, κατά έναν τρόπο, οδηγεί τους περισσότερους ανθρώπους να ξοδεύουν κάποια χρήµατα παραπάνω  χωρίς ενοχές, καθώς είναι κάτι για το οποίο είχαν προετοιµαστεί όλο το χρόνο. Άλλωστε, υπάρχει γενικότερα η διάθεση, ακόµα και µε  λιγοστά χρήµατα, ν’ αποκτήσουν οπωσδήποτε αυτά που επιθυµούν, καθώς αυτές οι µέρες χαράς το επιβάλλουν!


shutterstock_354257837


christmas-movies

Τα ταξιδιωτικά γραφεία τα Χριστούγεννα προωθούν πακέτα διακοπών στο χωριό του Άη Βασίλη, στο Ροβανιέμι της Φιλανδικής Λαπωνίας.

christmas-opening-in-rovaniemi


Όσο και να θέλουµε να συγκρατηθούµε, η αλήθεια είναι ότι, όλα γύρω µας «συνωµοτούν» ώστε να επιζητούµε ν’ απολαύσουµε αυτή την περίοδο όσο πιο πολύ µπορούµε. Έτσι, από τις ξενοδοχειακές αλυσίδες παγκοσµίων διαστάσεων µέχρι τα µικρά ενοικιαζόµενα δωµάτια, από τα συνοικιακά καταστήµατα µέχρι τα διάσηµα και τεράστια εµπορικά κέντρα, όπως τα Harrods στο Λονδίνο και οι  Galeries Lafayette στο Παρίσι, από τα παραδοσιακά ταβερνάκια µέχρι τα βραβευµένα gourmet εστιατόρια -και η λίστα είναι ατελείωτη- όλοι «επενδύουν» στο πνεύµα και τη φιλοσοφία των Χριστουγέννων, µε σκοπό να προσεγγίσουν όσο περισσότερο κόσµο γίνεται.


Για ένα µεγάλο µέρος του επιχειρηµατικού κόσµου, φυσικά, ιδιαίτερα στον τοµέα της λιανικής πώλησης, Χριστούγεννα σηµαίνουν κέρδη. Έτσι, καταστήµατα λιανικής πώλησης όλων των µεγεθών -πολυκαταστήµατα, καταστήµατα ειδών ένδυσης, παιχνιδιών και κοσµηµατοπωλεία, ακόµα και βιβλιοπωλεία και παντοπωλεία, αλλά και Online καταστήµατα- στοχεύουν στο να καταφέρουν µέχρι το τέλος του χρόνου ν’ αυξήσουν όσο περισσότερο µπορούν τον τζίρο τους και µάλιστα, σε πολλούς δίνεται η ευκαιρία να ισοσκελίσουν τη «χασούρα» της χρονιάς.


Τα αστρονοµικά νούµερα των εορτών 

Τα Χριστούγεννα, όπως είναι φυσικό, οι πωλήσεις αυξάνονται κατακόρυφα, καθώς οι άνθρωποι αγοράζουν δώρα, διακοσµητικά, αλλά και όλα τα υπόλοιπα εφόδια για να γιορτάσουν, από δέντρα µέχρι και τρόφιµα, ακόµη και στολές Άη Βασίλη. Αντιλαµβανόµενοι τη λαχτάρα αυτή των ανθρώπων για να «βάλουν» το πνεύµα των Χριστουγέννων στο σπίτι τους  και στη ζωή τους, τόσο  οι έµποροι όσο και οι επιχειρηµατίες της εστίασης, της διασκέδασης κ.λπ., τα τελευταία χρόνια «µετακινούν» όλο και πιο νωρίς την έναρξη της χριστουγεννιάτικης περιόδου, για να επωφεληθούν για όσο περισσότερο καιρό γίνεται, από την ανάγκη και την επιθυµία του κόσµου να ξοδέψει. Φυσικά, αυτή η παρατεταµένη περίοδος των εορτών δεν αποφέρει µόνο κέρδη, αλλά καταφέρνει να δηµιουργεί για περισσότερο καιρό µία όµορφη εορταστική ατµόσφαιρα, ενώ παράλληλα εκείνο το χρονικό διάστηµα δηµιουργούνται και κάποιες ευκαιρίες απασχόλησης.


Στις ΗΠΑ, η «σεζόν για τα ψώνια των Χριστουγέννων» ξεκινά ήδη από τον Οκτώβριο. Στον Καναδά, οι έµποροι αρχίζουν διαφηµιστικές εκστρατείες λίγο πριν από το Halloween (31 Οκτωβρίου) και εντείνουν το marketing plan τους στις 11 Νοεµβρίου. Στο Ηνωµένο Βασίλειο και την Ιρλανδία, η σεζόν για τα ψώνια των Χριστουγέννων ξεκινά από τα µέσα Νοεµβρίου, περίπου την εποχή που φωταγωγούνται µε τις χριστουγεννιάτικες διακοσµήσεις οι δρόµοι της πόλης. Στις Ηνωµένες Πολιτείες, έχει υπολογιστεί ότι το ένα τέταρτο όλων των προσωπικών δαπανών λαµβάνει χώρα κατά τη διάρκεια της σεζόν των Χριστουγέννων, ενώ στοιχεία από τις ΗΠΑ αποκαλύπτουν ότι οι δαπάνες στα πολυκαταστήµατα σε εθνικό επίπεδο αυξήθηκε από 20.8 δισεκατοµµύρια δολάρια, το Νοέµβριο του 2004 στα 31. 9 δισ. δολάρια το ∆εκέµβριο του 2004, δηλαδή µιλάµε για µια αύξηση της τάξης του 54% µέσα σε λιγότερο από ένα µήνα. Σε άλλους τοµείς, η προ-Χριστουγέννων αύξηση των δαπανών ήταν ακόµα µεγαλύτερη, αν αναλογιστεί κανείς ότι τους ίδιους µήνες υπήρξε αύξηση των δαπανών της τάξης του 100% στα βιβλιοπωλεία και 170% στα κοσµηµατοπωλεία, ενώ οι θέσεις εργασίας στα καταστήµατα λιανικής αυξήθηκαν από 1.600.000 σε 1.800.000 κατά τους δύο µήνες που οδηγούν µέχρι τα Χριστούγεννα.


Παράλληλα, σε όλο τον κόσµο έχουν δηµιουργηθεί βιοµηχανίες και εργασίες που εξαρτώνται αποκλειστικά από τα Χριστούγεννα και ευδοκιµούν µόνο εκείνη την περίοδο, αλλά σε τέτοιο βαθµό που µόνο 3 µήνες είναι αρκετοί για να «κρατήσουν» βιοµηχανίες εκατοµµυρίων. Για παράδειγµα, κάθε χρόνο στις ΗΠΑ αποστέλλονται περίπου 1,9 δισ. χριστουγεννιάτικες κάρτες, ενώ όσον αφορά στα Χριστουγεννιάτικα δέντρα, 20,8 εκατ. κόπηκαν και πωλήθηκαν στις ΗΠΑ το 2002. Εδώ αξίζει να σηµειωθεί ότι στην Αµερική υπάρχουν άνθρωποι που όλο το χρόνο ασχολούνται µε το να φροντίζουν δέντρα και περιµένουν την περίοδο των εορτών για να τα πουλήσουν, βγάζοντας έτσι το εισόδηµα για όλο το χρόνο. Στο Ηνωµένο Βασίλειο το 2010, 8 δισεκατοµµύρια λίρες δαπανήθηκαν σε Online αγορές. Και τα επόµενα χρόνια, παρά την οικονοµική κρίση σε παγκόσµιο επίπεδο, τα ποσά αυτά όλο και µεγαλώνουν. Κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου το 2012, στις ΗΠΑ, τα έσοδα από το εµπόριο ήταν 3 τρισεκατοµµύρια δολάρια, ενώ πάνω από 720.000 εποχιακοί υπάλληλοι προσελήφθησαν για να µπορέσουν οι επιχειρηµατίες να καλύψουν τη ζήτηση. Το 2014, οι χριστουγεννιάτικες εορτές «έκλεισαν» µε ένα εισόδηµα 616 δισ. δολάρια, ενώ ο µέσος καταναλωτής ξόδεψε πάνω από 800 δολάρια- ένα πολύ σηµαντικό ποσό- για τις προσωπικές του αγορές, όταν µάλιστα µιλάµε και για µία περίοδο που η οικονοµική κρίση έχει χτυπήσει την πόρτα κάθε οικογένειας.


tumblr_lcz1xeqdbv1qbgvpz


home_alone_poster_by_john_rahier-d99siwn

Οι τζίροι στο box office των Χριστουγεννιάτικων ταινιών είναι από 400 – 900 εκ. δολάρια.


a121081604e22db119669e15655d6a5e


Η βιοµηχανία της διασκέδασης 

Ακόµα και η βιοµηχανία του κινηµατογράφου και της µουσικής καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου επενδύει πολλά εκατοµµύρια στη δηµιουργία ταινιών µε θέµα τα Χριστούγεννα,  καθώς και σε άλµπουµ καλλιτεχνών που τραγουδούν αποκλειστικά χριστουγεννιάτικα τραγούδια. ∆εν είναι τυχαίο το γεγονός ότι ανάµεσα στις πιο εµπορικές ταινίες όλων των εποχών οι δέκα είναι Χριστουγεννιάτικες και µάλιστα µε έσοδα στα παγκόσµια box office από 400 έως 900 εκ. δολάρια. Αρκεί ν’ αναφέρουµε ότι η ταινία «Μόνος στο σπίτι», που κυκλοφόρησε στις κινηµατογραφικές αίθουσες την περίοδο των Χριστουγέννων και το σενάριο πραγµατεύονταν έµµεσα την εορταστική αυτή εποχή, έχει αποφέρει κέρδη πάνω από 500 εκ. δολάρια, ενώ η παιδική ταινία «The Grinch Stole Christmas» είναι η πιο εµπορική ταινία όλων των εποχών στην κατηγορία της, µε πάνω από 400 εκ. δολάρια σε έσοδα. Όταν σε όλη τη διάρκεια του χρόνου 1-2 ταινίες κάνουν το πολύ έως 200 εκ, δολάρια στο box office, δε χρειάζεται και πολύ φαντασία για να καταλάβει κάποιος γιατί τα µεγάλα κινηµατογραφικά στούντιο επενδύουν στις χριστουγεννιάτικες ταινίες και κυρίως σε αυτές που απευθύνονται στο παιδικό κοινό. Το γεγονός επίσης, ότι τα µεγάλα κινηµατογραφικά στούντιο γνωρίζουν ότι τις ηµέρες των εορτών ο κόσµος θα βγει πολύ παραπάνω έξω για να διασκεδάσει και φυσικά να πάει κινηµατογράφο, τα οδηγεί στο να κυκλοφορούν, εκτός από χριστουγεννιάτικες και άλλων ειδών ταινίες,  µε στόχο να τις «συµπαρασύρει» στην κορυφή του box office, το κλίµα των Χριστουγέννων. Όσον αφορά στη µουσική βιοµηχανία, ελάχιστοι είναι πλέον οι καλλιτέχνες που δεν έχουν κυκλοφορήσει έστω και για µία φορά στην καριέρα τους ένα άλµπουµ ή cd single µε Christmas songs. Άλλωστε, όταν αναλογιστεί κανείς ότι ο George Michael µε το «Last Christmas» και η Mariah Carey µε το «All I want for Christmas is you» έχτισαν καριέρες εκατοµµυρίων, δεν είναι τυχαίο που όλοι επιθυµούν το ίδιο. Παρόλο που κάθε χρόνο κυκλοφορούν δεκάδες νέα singles  χριστουγεννιάτικων τραγουδιών, ένα κοµµάτι ηχογραφηµένο το 1942 εξακολουθεί να κρατάει τον τίτλο του πιο εµπορικού χριστουγεννιάτικου single όλων των εποχών. Πρόκειται για το «White Christmas» του Bing Crosby. Με πωλήσεις που ξεπερνούν παγκοσµίως τα  50 εκατ. αντίτυπα, το «White Christmas» αποτελεί το πιο εµπορικό (και στη γενική κατηγορία) single στην ιστορία της µουσικής.


shutterstock_120216037


Την περίδιο των Χριστουγέννων και μάλιστα περίπου 2 μήνες που κρατάει συνολικά η εορταστική περίοδος οι δουλειές σε όλους τους τομείς αυξάνονται μερικές φορές και στο 100%. Πρόκειται βέβαια, για εποχιακούς υπάλληλους που όμως, απασχολούνται για αρκετό καιρό.

Την περίδιο των Χριστουγέννων και μάλιστα περίπου 2 μήνες που κρατάει συνολικά η εορταστική περίοδος οι δουλειές σε όλους τους τομείς αυξάνονται μερικές φορές και στο 100%. Πρόκειται βέβαια, για εποχιακούς υπάλληλους που όμως, απασχολούνται για αρκετό καιρό.


The Christmas Markets

Ακόµα ένα πολύ σηµαντικό και µεγάλο κοµµάτι των εορτών είναι φυσικά και οι αγορές που στήνονται στους διάσηµους δρόµους πολλών πόλεων, καθώς και σε κεντρικές πλατείες. Πολλές από αυτές αποτελούν αναπόσπαστο µέρος των συνολικών εορταστικών εκδηλώσεων και η εµφάνισή τους σηµατοδοτεί την έναρξή τους. Γλυκά, αλµυρές δηµιουργίες, αλλά και διακοσµητικά δώρα, έχουν κυρίως την τιµητική τους σε αυτές τις αγορές, που για την περίοδο των εορτών δίνουν ζωή στην πόλη και αποτελούν από µόνες τους attraction και λόγο για να την επισκεφτεί κάποιος. Συνήθως διαρκούν 4 εβδοµάδες, όλη τη διάρκεια του ∆εκεµβρίου. Αυτές οι αγορές δίνουν τη δυνατότητα σε πολλές επιχειρήσεις του κλάδου της ζαχαροπλαστικής να προβάλλουν τη δουλειά τους, ν’ αυξήσουν τα κέρδη τους και να γίνουν και αυτές µέρος της παράδοσης του τόπου. Οι αγορές αυτές προέρχονταν από χώρες όπως η Γερµανία, η Αυστρία, η Βόρεια Ιταλία, ενώ είχαν πρωτοκάνει την εµφάνισή τους και σε πολλές γαλλικές περιφέρειες, όπως η Αλσατία, η Lorraine, το Savoy. Βέβαια, η ιστορία των αγορών των Χριστουγέννων πηγαίνει πίσω στα τέλη του Μεσαίωνα στο γερµανόφωνο τµήµα της Ευρώπης και σε πολλά µέρη της πρώην Αγίας  Ρωµαϊκής Αυτοκρατορίας, που περιλαµβάνει την ανατολική περιοχή της Γαλλίας και της  Ελβετίας. Η αγορά της ∆ρέσδης «Striezel markt» πραγµατοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1434, οι Χριστουγεννιάτικες αγορές της «Bautzen» (που πραγµατοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1384),  της Φρανκφούρτης (αναφέρεται για πρώτη φορά το 1393) και του Μονάχου (1310), ήταν από τις πρώτες και πιο µεγάλες. Η «December Market» της Βιέννης ήταν ένα είδος προδρόµου της αγοράς των Χριστουγέννων και χρονολογείται από το 1294. Φυσικά, πλέον συναντάµε αγορές στις περισσότερες µητροπόλεις του κόσµου, όπου είναι όχι µόνο εντυπωσιακές, αλλά και σηµείο επίσκεψης χιλιάδων ανθρώπων κάθε Χριστούγεννα,  όπως αυτές στο Παρίσι, το Λονδίνο, το Βερολίνο, τη Βιέννη, την Κοπεγχάγη, τις Βρυξέλλες.


printemps-landscape2


tn-a-very-british-fairy-tale-at-harrods-1024x672


3032921_w14-01


Η marketing πλευρά των Χριστουγέννων

Μία άλλη πλευρά των εορτών είναι φυσικά και αυτή της διαφήµισης και της προώθησης προϊόντων από µεγάλα, αλλά και λίγο µικρότερα brands. ∆εν είναι λίγες µάλιστα, οι εταιρείες που έχουν συνδέσει το όνοµά τους µε τα Χριστούγεννα και ίσως χρωστάνε και σε αυτά τη φήµη τους και την ανάπτυξή τους σε όλο τον κόσµο. Φυσικά, ένα brand που έχει συνδέσει όσο κανένα άλλο το όνοµά του µε τα Χριστούγεννα, είναι η Coca-Cola, η οποία µάλιστα έχει παίξει κεφαλαιώδη ρόλο στην εγκαθίδρυση του Άγιου Βασίλη ως του Νο 1 κοσµικού πνεύµατος των Χριστουγέννων στη συνείδηση των χριστιανών της ∆ύσης, ιδιαίτερα όταν ανέλαβε να φέρει την εικόνα του στις τέσσερις γωνιές της οικουµένης, µέσω της καθολικής επικράτησής της στον πλανήτη. Αν και ο εικονογράφος Norman Rockwell ήταν ο «πατέρας» του σύγχρονου Άγιου Βασίλη, ο Sundblom ήταν αναµφίβολα ο καλός θείος που θα τον απογείωνε στην παγκόσµια δόξα. Ο περίφηµος καλλιτέχνης προσελήφθη από την Coca-Cola µε σκοπό να φιλοτεχνήσει τη χριστουγεννιάτικη καµπάνια της φίρµας, όταν στις αρχές της δεκαετίας του 1930  η Coca-Cola αποφάσισε να επαναπροσδιορίσει την εταιρική της ταυτότητα, θέλοντας ν’ αλλάξει πρόσωπο, αλλά και target group, επιζητώντας να έχει ανταπόκριση σε όλα τα µέλη της οικογένειας και κυρίως τα παιδιά. Ο Sundblom έφτιαξε την εικόνα του χαριτωµένου «χοντροµπαλά» µε τη λευκή γενειάδα, την οποία θέλησε το αναψυκτικό να καθιερώσει οικουµενικά ως τη χαρακτηριστικότερη µορφή των Χριστουγέννων κάθε µελλοντικής γενιάς. Κι αν ο Sundblom δεν ήταν ο πρώτος εικονογράφος που αποπειράθηκε να φτιάξει τον εµβληµατικό Coca-Cola Santa, θα ήταν στα σίγουρα ο τελευταίος, καθώς όλες οι κατοπινές καµπάνιες θα βασίζονταν στο δικό του έργο. Μπορεί η Coca-Cola να µη γέννησε τον Άγιο Βασίλη, έκανε όµως, κάτι άλλο: τον µετέτρεψε από θρησκευτικό σύµβολο σε κοσµικό καταναλωτικό πρότυπο, το οποίο υπήρχε πια για να προωθεί το αναψυκτικό, που επίσης, έτεινε να γίνει ολοταχώς µια παγκόσµια σταθερά.


Άλλο ένα παγκόσµιο brand που επωφελήθηκε από τα Χριστούγεννα και κατάφερε να δηµιουργήσει µία δική του Χριστουγεννιάτικη παράδοση, είναι η αλυσίδα fast food  KFC. Όσο παράλογο και αν ακούγεται, τα KFC και συγκεκριµένα  ένα ειδικό χριστουγεννιάτικο µενού, χάρη σε µία διαφηµιστική καµπάνια του 1970, θεωρείται  στην Ιαπωνία το παραδοσιακό γεύµα για την ηµέρα αυτή. Η έλλειψη γαλοπούλας στη χώρα, άνοιξε την πόρτα για την αλυσίδα εστιατορίων, καταφέρνοντας  να εδραιωθεί. Με µότο «Kentucky for Christmas», παρουσίασε στους Ιάπωνες ένα µενού που περιλαµβάνει το κλασικό τους  fried chicken, βασιλόπιτα και σαµπάνια και πλέον είναι το παραδοσιακό ιαπωνικό χριστουγεννιάτικο µενού.


Τα Χριστούγεννα µπορεί για κάποιους να είναι απλά µία πηγή εσόδων, όµως οι καταναλωτές σε όλα τα πέρατα της γης, τα απολαµβάνουν και για αυτούς είναι µία διέξοδος από την καθηµερινότητα, µία διέξοδος που έχει αντίκτυπο από το χώρο της εστίασης, της λιανικής πώλησης, της οµορφιάς, την µόδας, της ταξιδιωτικής αγοράς, των ξενοδοχείων, ακόµα και των εκδηλώσεων. Ενώ κάθε χρόνο βλέπουµε ότι η περίοδο της χαράς, του στολίσµατος και των εορτασµών όλο και µεγαλώνει.


harrods-at-night-london-nov-2012


Η coca cola μας  «σύστησε» τον ΑΗ ΒΑΣΙΛΗ στη μορφή που τον ξέρουμε μέχρι και σήμερα

Η coca cola μας «σύστησε» τον
ΑΗ ΒΑΣΙΛΗ στη μορφή που τον ξέρουμε μέχρι και σήμερα


 

cokechristmastruckpiccadilly


germany_houses_holidays_christmas_nuremberg_christmas_tree_night_cities_people_crowd_4500x3000


galeries-lafayette-paris-christmas-tree

Οι χριστουγεννιάτικες αγορές που οργανώνονται σε πολλές από τις πόλεις της Ευρώπης, αλλά και διάσημα εμπορικά κέντρα, αποτελούν από μόνα τους λόγους για να επισκεφτεί κάποιος τη συγκεκριμένη πόλη για να περάσει τις γιορτές.


IN CATEFORY: BEST CHOICES , CULTURE