Βιταμίνη D: Ποιος είναι ο ρόλος της στο μεταβολισμό μας;

Η βιταμίνη D ή όπως είναι γνωστή «η βιταμίνη του ήλιου», αποτελεί μία από τις πιο σημαντικές βιταμίνες του οργανισμού. Ποια είναι όμως, τα οφέλη της, από ποιες τροφές μπορούμε να την αποκτήσουμε και ποιος είναι ο ρόλος της στο μεταβολισμό μας;


Η βιταμίνη D3 ή χοληκαλσιφερόλη παράγεται από την 7-δεϋδροχοληστερόλη που είναι φυσιολογικό συστατικό του δέρματός μας υπό την επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας. Ακολούθως, η βιταμίνη D3 με την επίδραση της παραθορμόνης μετατρέπεται στη δραστικότερη μορφή αυτής, που είναι η διυδροχοληκαλσιφερόλη ή καλσιτριόλη 1,25(οh)2D3, την oποία και μετράμε στο αίμα.
Το σώμα μας παράγει βιταμίνη d όταν εκτίθεται στο ηλιακό φως και μόνο. Για την ακρίβεια, η υπεριώδης ακτινοβολία διασπά τη χοληστερόλη που βρίσκεται στο δέρμα μας και έτσι συντίθεται η βιταμίνη D. Ουσιαστικά, είναι μικρός ο αριθμός των τροφών που περιέχουν αυτή τη λιποδιαλυτή βιταμίνη και γι’ αυτό το λόγο μόλις το 10% της βιταμίνης D προέρχεται από τη διατροφή μας.
Οι τροφές που είναι πλουσιότερες σε περιεκτικότητα είναι ο σολομός, ο τόνος κονσέρβα σε λάδι, οι σαρδέλες, οι κρόκοι αυγών, τα κίτρινα τυριά, το βοδινό συκώτι, τα μανιτάρια που έχουν καλλιεργηθεί στο φως, το γάλα, ο χυμός πορτοκαλιού και τα δημητριακά. Πολλοί άνθρωποι καταφεύγουν στα συμπληρώματα διατροφής για να φτάσουν την απαραίτητη για τον οργανισμό ημερήσια ποσότητα της βιταμίνης D, η oποία είναι οι 400 μονάδες. Η βιολογική δράση της βιταμίνης D αφορά κυρίως στη ρύθμιση του ασβεστίου στον οργανισμό μας, η όποια επιτελείται με την αύξηση της απορρόφησης του ασβεστίου από το λεπτό έντερο, την αύξηση της μετακίνησης του ασβεστίου από τα οστά στο πλάσμα, καθώς και την ελάττωση της απέκκρισης του ασβεστίου από τους νεφρούς μας. Η δράση της βιταμίνης D στο μεταβολισμό του οργανισμού μας είναι πολυπαραγοντική, αφού επιδρά στη λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος, του ανοσοποιητικού συστήματος και του δέρματός μας. Η έλλειψή της μπορεί ν’ αποτελέσει αίτιο πρόκλησης οστεοπόρωσης, ακόμη και κατάθλιψης. Έρευνες καταδεικνύουν ότι έχει προστατευτική δράση έναντι του καρκίνου του παχέως εντέρου.


Το μεσογειακό παράδοξο
Αν και η χώρα μας καθώς και οι υπόλοιπες μεσογειακές χώρες, χαίρουν πολλές ήμερες ηλιοφάνειας κατά τη διάρκεια του έτους, στους μεσογειακούς λαούς παρατηρείται έλλειψη της βιταμίνης D συχνότερα σε σχέση με τους άλλους λαούς της Ευρώπης και ιδιαίτερα τους σκανδιναβικούς. Αυτό το παράδοξο οφείλεται στη μειωμένη έκθεση στον ήλιο και την υπερβολική χρήση αντηλιακών ως μέσο πρόληψης του καρκίνου του δέρματος, στη μη κατανάλωση λιπαρών τροφών και κυρίως λιπαρών ψαριών και στο σκουρότερο δέρμα, η μελανίνη του όποιου δυσχεραίνει τη σύνθεση της βιταμίνης D.
Αρκεί μια αιμοληψία για να μετρηθούν τα επίπεδα της βιταμίνης D στο αίμα μας, για ν’ αποκλειστεί η πιθανή ανεπάρκεια ή ακόμη και η πλήρης έλλειψη αυτής. Η μέτρηση καλό είναι να γίνει τις πρώτες πρωινές ώρες μετά από 12ωρη νηστεία. Ιδιαίτερη σημασία έχει η μέτρηση των επίπεδων της βιταμίνης στα παιδιά, αφού είναι μείζονος σημασίας για τον οστικό μεταβολισμό, αρά και την ανάπτυξη του σκελετού του παιδιού, αλλά και σε ηλικιωμένα άτομα λόγω του αυξημένου κίνδυνου ανάπτυξης οστεοπόρωσης. Καλό θα ήταν να προβούν σε μέτρηση αυτής και τα άτομα που θέλουν να ακολουθούσουν ένα ισορροπημένο πρόγραμμα διατροφής για τη διατήρηση ή μείωση του σωματικού τους βάρους.


*Χριστίνα Μ. Πεπόνη,
MD, Ιατρός Μικροβιολόγος-Βιοπαθολόγος,
τ. Επιμελήτρια Γ.Ν.Α Ευαγγελισμός

Καθημερινά 07:30-13:00 & 18:00-19:30 (εκτός Τετάρτης απόγευμα),
Σάββατο: με ραντεβού.

Λυσικράτους 26, Άλιμος

T/F. 210 9841119, 6936973178,
E: christinapeponi@gmail.com
FB: Μικροβιολογικό Εργαστήριο Χριστίνα Πεπόνη Άλιμος, Αθήνα



IN CATEFORY: BEST CHOICES , HEALTH